Παγκόσμια μετατόπιση: Από την ελλιποβαρότητα στην κυριαρχία της παχυσαρκίας σε τρεις δεκαετίες, σε όλες τις γενιές

Από τη δεκαετία του 1990, η παχυσαρκία έχει αναδειχθεί σε παγκόσμια επιδημία, αντικατοπτρίζοντας τις ανησυχίες για τον υποσιτισμό. Τόσο η ελλιποβαρότητα όσο και η παχυσαρκία ενέχουν σοβαρούς κινδύνους για την υγεία καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής, υπογραμμίζοντας τη σημασία ολοκληρωμένων πολιτικών διατροφής και υγείας [1]. Ωστόσο, τα ολοκληρωμένα στοιχεία σχετικά με τον συνδυασμένο επιπολασμό της ελλιποβαρότητας και της παχυσαρκίας είναι σπάνια. Για να καλύψει αυτό το κενό, η NCD Risk Factor Collaboration διεξήγαγε μια μελέτη για να εκτιμήσει τον επιπολασμό της ελλιποβαρότητας και της παχυσαρκίας ξεχωριστά και συνδυαστικά, καθώς και τις μεταβολές τους, σε άτομα όλων των ηλικιών σε 200 χώρες και εδάφη από το 1990 έως το 2022

Κύρια αποτελέσματα

Σε ενήλικες

• Ο επιπολασμός της ελλιποβαρότητας έχει μειωθεί παγκοσμίως τόσο σε άνδρες όσο και σε γυναίκες, ενώ τα ποσοστά παχυσαρκίας έχουν αυξηθεί.
• Ο συνδυασμένος επιπολασμός ελλιποβαρότητας και παχυσαρκίας έχει μειωθεί σε ορισμένες χώρες αλλά έχει αυξηθεί στην πλειονότητα, κυρίως λόγω αυξανόμενων ποσοστών παχυσαρκίας.
• Το 1990, η ελλιποβαρότητα ήταν πιο διαδεδομένη από την παχυσαρκία σε πολλές χώρες, όμως έως το 2022, ο επιπολασμός της παχυσαρκίας ξεπέρασε αυτόν της ελλιποβαρότητας στις περισσότερες.

Σε παιδιά και εφήβους:

• Τα ποσοστά αδυναμίας έχουν μειωθεί τόσο σε κορίτσια όσο και σε αγόρια, ενώ τα ποσοστά παχυσαρκίας έχουν εκτοξευθεί.
• Παρόμοια με τους ενήλικες, ο συνδυασμένος επιπολασμός αδυναμίας και παχυσαρκίας έχει μειωθεί σε ορισμένες χώρες αλλά έχει αυξηθεί στις περισσότερες.
• Πολλά έθνη, ιδίως σε περιοχές όπως η Πολυνησία και η Μικρονησία, παλεύουν πλέον με υψηλά ποσοστά τόσο αδυναμίας όσο και παχυσαρκίας.

Συμπέρασμα

Τα ευρήματα αναδεικνύουν μια παγκόσμια τάση προς ένα διπλό φορτίο υποσιτισμού, με πολλές χώρες να μεταβαίνουν από την ελλιποβαρότητα στην κυριαρχία της παχυσαρκίας. Αυτή η μετατόπιση υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη εφαρμογής πολιτικών και προγραμμάτων που αντιμετωπίζουν και τις δύο μορφές υποσιτισμού. Ενώ έχει σημειωθεί πρόοδος σε ορισμένες περιοχές, οι προκλήσεις παραμένουν, ιδίως στη βελτίωση της πρόσβασης σε υγιεινά και θρεπτικά τρόφιμα, ενώ παράλληλα περιορίζεται η αύξηση της παχυσαρκίας. Απαιτούνται αποτελεσματικά κοινωνικά, γεωργικά και επισιτιστικά προγράμματα για την προαγωγή της υγιεινής διατροφής και την καταπολέμηση του διπλού φορτίου υποσιτισμού παγκοσμίως.