PL
Zaloguj się

Aktualności naukowe ·

Zawał mięśnia sercowego: nowa uniwersalna definicja

co powinni wiedzieć lekarze rodzinni

Po raz pierwszy cztery wiodące na świecie towarzystwa kardiologiczne połączyły siły, aby opublikować jedną, uniwersalną definicję zawału mięśnia sercowego (MI). Piąta uniwersalna definicja zawału mięśnia sercowego została opracowana wspólnie przez Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne (ESC), American College of Cardiology (ACC), American Heart Association (AHA) oraz World Heart Federation (WHF) i przedstawiona na Kongresie ESC 2026

Dlaczego ma to znaczenie w podstawowej opiece zdrowotnej

MI pozostaje jednym z najczęstszych schorzeń sercowo-naczyniowych, z jakimi stykają się lekarze rodzinni, dotycząc szacunkowo 3,8% osób poniżej 60. roku życia i 9,5% osób powyżej 60. roku życia. Nadal jest jedną z głównych przyczyn zgonów na świecie, więc jasna, spójna klasyfikacja nie jest jedynie ćwiczeniem akademickim: bezpośrednio kształtuje sposób rozpoznawania, kierowania i leczenia pacjentów.

Poprzedni system opierał się na numerycznym schemacie typów (typ 1, typ 2, typ 4c i tak dalej). Choć przydatny dla specjalistów, często trudno było go stosować w spójny sposób w codziennej praktyce klinicznej i rzadko dawał się przełożyć na język zrozumiały dla pacjentów. Cztery towarzystwa zastąpiły go teraz uproszczonym modelem opartym na przyczynie, zaprojektowanym tak, aby był bardziej intuicyjny dla lekarzy i bardziej zrozumiały dla osób siedzących po drugiej stronie biurka.

Trzy nowe kategorie

Zamiast podtypów numerycznych każdy MI należy obecnie do jednego z trzech kontekstów klinicznych:

  • Pierwotny MI: powstaje samoistnie w wyniku ostrego problemu w tętnicy wieńcowej. Najczęściej wynika to z pęknięcia blaszki miażdżycowej, ale może też być skutkiem rozerwania ściany tętnicy wieńcowej (samoistne rozwarstwienie tętnicy wieńcowej, SCAD), skurczu naczynia wieńcowego lub zakrzepu.
  • Wtórny MI: wynika z niedopasowania między podażą a zapotrzebowaniem na tlen w sercu, wywołanego innym schorzeniem podstawowym, takim jak ciężkie nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie lub bardzo szybka czynność serca.
  • MI związany z zabiegiem: występuje w ciągu 30 dni od zabiegu kardiologicznego (np. wszczepienia stentu do tętnicy wieńcowej) lub operacji kardiochirurgicznej (np. pomostowania tętnic wieńcowych).

Zaktualizowany dokument określa również badania diagnostyczne i procedury wymagane do potwierdzenia każdej kategorii, zapewniając jaśniejsze wskazówki dotyczące diagnostyki potrzebnej na każdym etapie.

Lepsze rozmowy z pacjentami

Jedną z bardziej praktycznych korzyści dla lekarzy pierwszego kontaktu jest komunikacja. Jak zauważyła przewodnicząca Grupy Roboczej ACC/AHA, profesor Kristin Newby (Duke University Medical Center), lekarze rzadko używali dawnej terminologii numerycznej bezpośrednio wobec pacjentów, ponieważ była zbyt techniczna. Nowe określenia oparte na przyczynie znacznie ułatwiają wyjaśnienie, dlaczego u pacjenta wystąpił MI i dlaczego zaleca się określone badania kontrolne lub leczenie.

Zgodność z kodowaniem ICD-11

Po raz pierwszy uniwersalna definicja MI została także dostosowana do kodowania Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób (ICD). Nowe kody ICD-11, opracowane we współpracy z WHO, mają ujednolicić sposób gromadzenia danych o MI w systemach ochrony zdrowia. Według przewodniczącej WHF, profesor nadzwyczajnej Sarah Zaman (University of Sydney), to dostosowanie powinno z czasem usprawnić monitorowanie zdrowia publicznego i planowanie systemów ochrony zdrowia, a także umożliwić lepiej zaplanowane pod względem mocy badania nad niedocenianymi przyczynami MI.

Jednym z obszarów, który prawdopodobnie na tym skorzysta, jest samoistne rozwarstwienie tętnicy wieńcowej (SCAD): przyczyna pierwotnego MI, która dotyczy głównie kobiet i jest obecnie niedodiagnozowana. Ujednolicone kodowanie mogłoby wesprzeć bardzo potrzebne badania na dużą skalę nad tym schorzeniem.

Najważniejsze dla lekarzy rodzinnych

  • Należy spodziewać się, że terminologia oparta na przyczynie (pierwotny, wtórny, związany z zabiegiem) zastąpi numeryczne typy MI w wypisach ze szpitala i korespondencji od specjalistów.
  • Nowy model powinien ułatwić wyjaśnianie pacjentowi rozpoznania prostym językiem podczas wizyt kontrolnych.
  • SCAD warto mieć na uwadze, zwłaszcza u młodszych kobiet zgłaszających objawy MI i mających niewiele tradycyjnych czynników ryzyka: może występować częściej, niż sugeruje obecne kodowanie.
  • Dostosowanie do ICD-11 to zmiana długoterminowa; pełne wdrożenie zajmie czas, ale stanowi ono podstawę dla lepszych danych i przyszłych badań.

Dołącz do nas

Dołącz do Globalnej Sieci Kardiologicznej Podstawowej Opieki Zdrowotnej. Członkostwo jest bezpłatne.

Czy chcą Państwo podać więcej informacji o sobie?

Zainteresowania

Wyślemy wiadomość e-mail z linkiem potwierdzającym rejestrację.

Ta strona została przetłumaczona z angielskiego i może zawierać błędy. Oryginał angielski